{"id":2376,"date":"2022-01-01T14:39:37","date_gmt":"2022-01-01T13:39:37","guid":{"rendered":"https:\/\/glassheritagecentre.com\/historia-miasta-szkla\/"},"modified":"2022-01-01T14:39:37","modified_gmt":"2022-01-01T13:39:37","slug":"historia-miasta-szkla","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/glassheritagecentre.com\/pl\/historia-miasta-szkla\/","title":{"rendered":"Historia Miasta Szk\u0142a"},"content":{"rendered":"\n

Historia huty szk\u0142a w Kro\u015bnie ma ju\u017c prawie 100 lat!<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

„Historia Krosna Miasta Szk\u0142a ma sw\u00f3j pocz\u0105tek si\u0119 w 1923 roku, gdy w granicach owego miasta rozpocz\u0119to dzia\u0142alno\u015b\u0107 huty szk\u0142a. \n \nOficjalnie nazw\u0119 t\u0119 nadano miastu 2 czerwca 2012 roku wraz z otwarciem w nim Centrum Dziedzictwa Szk\u0142a. Prezydentowi Krosna podarowano symboliczne, szklane klucze do bram miejskich, oraz podpisano akt lokacji Krosna \u2013 Miasta Szk\u0142a, wygrawerowany na szklanej p\u0142ycie. \n \nTak to, w 2012 roku, po ok. 650 latach od swojego powstania, Krosno w pewnym sensie narodzi\u0142o si\u0119 na nowo. Nowe \u017cycie, a wi\u0119c nowe szanse i nadzieje, ale tak\u017ce tradycja i zobowi\u0105zuj\u0105ce dziedzictwo kultywuj\u0105ce szklan\u0105 histori\u0119 regionu. \n \nA historia ta rozpoczn\u0105 si\u0119 wraz z odzyskaniem przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci. \n \n11 listopada 1918 roku w wagonie kolejowym w Compi\u00e8gne (Francja) podpisany zosta\u0142 rozejm pomi\u0119dzy Niemcami i pa\u0144stwami ententy. Data ta w rzeczywisto\u015bci ko\u0144czy\u0142a I wojn\u0119 \u015bwiatow\u0105. W jej wyniku, po 123 latach zabor\u00f3w Polska odzyska\u0142a niepodleg\u0142o\u015b\u0107. Kraj by\u0142 wyniszczony, \u015blady wojny i lata cudzych rz\u0105d\u00f3w widoczne by\u0142y na ka\u017cdym kroku. Szybko przyst\u0105piono do dzia\u0142a\u0144 naprawczych. Ruszy\u0142y prace budowlane. Stawiano zak\u0142ady przemys\u0142owe, budynki u\u017cyteczno\u015bci publicznej, wytyczano drogi i wznoszono mosty. \n \nW pierwszych latach niepodleg\u0142o\u015bci Krosno licz\u0105ce oko\u0142o 6 tys. mieszka\u0144c\u00f3w boryka\u0142o si\u0119 z licznymi problemami. Brak przemys\u0142u a tym samym pracy, skromna, cz\u0119\u015bciowo wiejska zabudowa to codzienno\u015b\u0107 tych czas\u00f3w. Niebawem rozpocz\u0119to budow\u0119 zak\u0142ad\u00f3w przemys\u0142owych, kt\u00f3re zmieni\u0142y miasto: \u201eLnianki\u201d, Zak\u0142ad\u00f3w Gumowych \u201eWudeta\u201d i huty szk\u0142a. \n \nW 1923 roku dobiega\u0142y ko\u0144ca rozmowy dotycz\u0105ce planowanej inwestycji. Przedstawiciele Sp\u00f3\u0142ki Akcyjnej Polskie Huty Szk\u0142a z siedzib\u0105 w Krakowie przyjechali do Krosna szukaj\u0105c miejsca na sfinalizowanie projektu. Wyb\u00f3r pad\u0142 na posiad\u0142o\u015b\u0107 Cecylii z hr. Potockich Kaczkowskiej. W jej pa\u0142acu odby\u0142y si\u0119 ko\u0144cz\u0105ce procedur\u0119 rozmowy i podpisanie aktu kupna cz\u0119\u015bci ziemi dworskiej. Na tym terenie mia\u0142a powsta\u0107 huta szk\u0142a. \n \nPrace budowlane ruszy\u0142y w tym samym roku. Szybko wzniesiono zak\u0142ad i rozpocz\u0119to kompletowanie za\u0142ogi. Pierwsi hutnicy przyjechali z odleg\u0142ych stron: m.in. Kres\u00f3w (\u017b\u00f3\u0142kwi pod Lwowem), \u015al\u0105ska, Rumunii. Ju\u017c w styczniu 1924 roku otwarto zak\u0142ad. Ruszy\u0142a produkcja i hut\u0119 zacz\u0119\u0142y opuszcza\u0107 pierwsze transporty gotowych wyrob\u00f3w. Wiele rodzin zyska\u0142o sta\u0142e \u017ar\u00f3d\u0142o utrzymania. Z oko\u0142o 1200 zatrudnionych w zak\u0142adzie os\u00f3b wi\u0119kszo\u015b\u0107 pracowa\u0142a na hali g\u0142\u00f3wnej, gdzie w piecach topiono szk\u0142o, a hutnicy r\u0119cznie wyrabiali szklane przedmioty. Nowi pracownicy uczyli si\u0119 fachu szklarskiego, a w\u015br\u00f3d nowych zawod\u00f3w byli m.in. formierz, zestawiacz i topiarz. Stare, si\u0119gaj\u0105ce XIX wieku tradycje sprawi\u0142y, \u017ce bra\u0107 hutnicz\u0105 \u0142\u0105czy\u0142a szczeg\u00f3lna wi\u0119\u017a, familiarno\u015b\u0107, kt\u00f3ra si\u0142\u0105 rzeczy wp\u0142ywa\u0142a na \u017cycie spo\u0142eczne ca\u0142ego Krosna. \n \nHuta wkomponowa\u0142a si\u0119 w miejski krajobraz. Sta\u0142a si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 \u017cycia jego mieszka\u0144c\u00f3w, a produkcja zyska\u0142a uznanie. Wyrazem tego by\u0142 z\u0142oty medal otrzymany z r\u0105k Ministra Przemys\u0142u i Handlu Eugeniusza Kwiatkowskiego na Powszechnej Krajowej Wystawie w Poznaniu (1929 r.). \n

II Wojna \u015awiatowa<\/h2> \n1wrze\u015bnia 1939 roku od ataku na Polsk\u0119 rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 II wojna \u015bwiatowa. Jednym ze strategicznych cel\u00f3w Luftwaffe by\u0142o kro\u015bnie\u0144skie lotnisko oraz Zak\u0142ady Gumowe \u201eWudeta\u201d. Krosno znalaz\u0142o si\u0119 w ogniu walki. Niemcy wkroczyli do niego 8 wrze\u015bnia rozpoczynaj\u0105c pi\u0119cioletni\u0105 okupacj\u0119. Terror hitlerowski zasnu\u0142 miejsk\u0105 codzienno\u015b\u0107. Tragiczny bilans okupacji w powiecie to 3700 zabitych. \n \nHuta, tak jak pozosta\u0142e zak\u0142ady, otrzyma\u0142a niemiecki zarz\u0105d, kt\u00f3ry reprezentowali Oskar Happak i Walter Behm. Praca zawieszona na czas dzia\u0142a\u0144 wojennych szybko zosta\u0142a wznowiona. W czasie wojny w hucie pracowa\u0142o ponad 600 os\u00f3b. Produkowano szk\u0142o gospodarcze, o\u015bwietleniowe, a nawet kryszta\u0142y. \n \nDla Krosna wojna zako\u0144czy\u0142a si\u0119 jesieni\u0105 1944 roku. Wycofuj\u0105ce si\u0119 niemieckie oddzia\u0142y podpali\u0142y 9 wrze\u015bnia hut\u0119, wcze\u015bniej wywo\u017c\u0105c maszyny, wyroby, niszcz\u0105c surowce i infrastruktur\u0119. Na oczach kro\u015bnian p\u0142on\u0105\u0142 zak\u0142ad, ale jednocze\u015bnie nadchodzi\u0142a wolno\u015b\u0107. P\u0142on\u0105ca dwa dni huta zosta\u0142a zniszczona niemal doszcz\u0119tnie. Stercz\u0105ce w niebo ruiny przyci\u0105ga\u0142y zmartwionych mieszka\u0144c\u00f3w miasta. 11 wrze\u015bnia 1944 roku rozegra\u0142 si\u0119 ostatni akt wojennego dramatu. Oddzia\u0142y radzieckie wkroczy\u0142y do Krosna. By\u0142y to: 241 Dywizja Piechoty, 140 Dywizja 38 AR Frontu Bia\u0142oruskiego oraz 12 Brygada Pancerna. Wraz z nimi nadci\u0105ga\u0142y socjalistyczne porz\u0105dki. \n

PRL (1944-1989)<\/h2> \nJu\u017c 9 dni po wyzwoleniu, na spotkaniu 40 hutnik\u00f3w zdecydowano o odbudowie zak\u0142adu. Natychmiast ruszy\u0142y prace. Brygada remontowo-budowlana liczy\u0142a 89 os\u00f3b. Aby uzyska\u0107 fundusze sprzedawano ocala\u0142e szklane wyroby, si\u0119gano do subwencji pa\u0144stwowych i przedp\u0142at od przysz\u0142ych kontrahent\u00f3w. W bardzo trudnej sytuacji, jak by\u0142a tu\u017c po wyzwoleniu, brakowa\u0142o wszystkiego. Odbudowuj\u0105cy hut\u0119 kro\u015bnianie w poszukiwaniu materia\u0142\u00f3w wyruszyli na zbombardowane lotnisko. Wi\u0119\u017aba dachowa z jednego z hangar\u00f3w by\u0142a w stosunkowo dobrym stanie. Na r\u0119kach przeniesiono j\u0105 do huty, gdzie pos\u0142u\u017cy\u0142a do budowy nowego dachu hali. \n \n20 stycznia 1945 roku wznowiono produkcj\u0119. Huta mia\u0142a w\u00f3wczas zaledwie jedn\u0105 wann\u0119 szklarsk\u0105 z 6 warsztatami, ci\u0105gowni\u0119 (do odpr\u0119\u017cania szk\u0142a) i kilka stanowisk szlifierskich. Pierwszymi produktami by\u0142y szkie\u0142ka do lamp naftowych nr 8., wydmuchiwane w formie po 2 sztuki. Jedno takie szkie\u0142ko kosztowa\u0142o 1,50 z\u0142 (dla por\u00f3wnania jesieni\u0105 1945 r. w Warszawie za 1 jajko trzeba by\u0142o zap\u0142aci\u0107 niemal 10 z\u0142, a wolnorynkowa cena bochenka chleba to ok. 33 z\u0142). Jedyn\u0105 posiadan\u0105 ci\u0119\u017car\u00f3wk\u0105 wysy\u0142ano produkty w dalsze trasy. W okolicy transport odbywa\u0142 si\u0119 konnymi furmankami. \n \nPracownicy huty aktywnie uczestniczyli w \u017cyciu miasta i regionu. Ponadplanow\u0105 produkcj\u0105 wspomagali odbudow\u0119 kro\u015bnie\u0144skiego liceum, wyje\u017cd\u017cali do pomocy przy \u017cniwach i wykopkach. Zgodnie w \u00f3wczesn\u0105 polityk\u0105 pobliskie wsie odwiedzali zak\u0142adowi prelegenci i zespo\u0142y artystyczne. \n \nStale prowadzono prace modernizacyjne, budowlane i adaptacyjne. Wzrost produkcji i tym samym zatrudnienia wymaga\u0142 nowych inwestycji. W 1945 r. zak\u0142ad liczy\u0142 267 pracownik\u00f3w i wyprodukowa\u0142 329 ton wyrob\u00f3w, w 1948 r. \u2013 360 cz\u0142onk\u00f3w za\u0142ogi i 599 ton. Systematycznie powi\u0119kszano stan za\u0142ogi. W 1950 roku pracowa\u0142o w hucie niespe\u0142na 400 os\u00f3b, osiem lat p\u00f3\u017aniej ju\u017c 860. Zak\u0142ad t\u0119tni\u0142 \u017cyciem. Z ka\u017cdym rokiem zwi\u0119kszano produkcj\u0119. Czeka\u0142y na ni\u0105 zniszczone wojenn\u0105 po\u017cog\u0105 gospodarstwa domowe, zak\u0142ady, szpitale i hotele. W roku 1953 hut\u0119 opu\u015bci\u0142o 1151 ton wyrob\u00f3w, pi\u0119\u0107 lat p\u00f3\u017aniej ju\u017c 1833 tony. W 1958 roku uruchomiono malarni\u0119. W tym samym roku, w styczniu decyzj\u0105 rz\u0105du utworzono przedsi\u0119biorstwo pa\u0144stwowe pod nazw\u0105 \u201cKro\u015bnie\u0144skie Huty Szk\u0142a\u201d. \n \nW1953 r. huta osi\u0105gn\u0119\u0142a wielki sukces \u2013 jej wyroby zyska\u0142y uznanie w \u015bwiecie i w zwi\u0105zku z tym rozpocz\u0119to eksport. Pierwszymi krajami na li\u015bcie odbiorc\u00f3w kro\u015bnie\u0144skiego szk\u0142a by\u0142y: Anglia, Brazylia i Kanada. \n \nStale prowadzono prace modernizacyjne parku maszynowego. Pierwsze automaty \u201eSloan\u201d produkuj\u0105ce szklanki i szlifierki \u201ePall-Mall\u201d znacznie u\u0142atwia\u0142y prace i zwi\u0119ksza\u0142y produkcj\u0119. \n \nDawny pa\u0142ac Kaczkowskich zosta\u0142 zagospodarowany i przystosowany do potrzeb za\u0142ogi zak\u0142adu. Mie\u015bci\u0142 \u015bwietlic\u0119, bibliotek\u0119, przychodni\u0119 lekarsk\u0105 i dentystyczn\u0105 oraz przedszkole. \n \nW 1951 roku oddano do u\u017cytku dwa pierwsze zak\u0142adowe bloki mieszkalne. W 1957 kolejny. Dobros\u0105siedzka atmosfera sprzyja\u0142a wsp\u00f3lnocie. Wsp\u00f3lne zabawy dzieci, lodowisko, spotkania mieszka\u0144c\u00f3w to rzeczywisto\u015b\u0107 tych lat. \n \nW szybkim tempie wzrasta produkcja krajowa i eksportowa. Za granic\u0119 wysy\u0142ano g\u0142\u00f3wnie wyroby r\u0119cznie formowane, na polskim rynku popularno\u015bci\u0105 cieszy\u0142y si\u0119 szk\u0142a z automat\u00f3w. Konieczna sta\u0142a si\u0119 kolejna rozbudowa zak\u0142adu. 1 pa\u017adziernika 1955 roku, na wyw\u0142aszczonych gruntach wsi Polanka rusza budowa huty szk\u0142a technicznego \u2013 HST \u201ePolanka\u201d. Budowa Huty Szk\u0142a Technicznego zajmowa\u0142a obszar 20 ha, a pierwszymi obiektami by\u0142y baraki i magazyny budowla\u0144c\u00f3w. Stopniowo wyrasta\u0142y w\u0142a\u015bciwe budowle oraz konieczna infrastruktura. \n \nW 1959 roku\u00a0 \u201eKro\u015bnie\u0144skie Huty Szk\u0142a\u201d liczy\u0142y ju\u017c 1350 pracownik\u00f3w, a powi\u0119kszenie przedsi\u0119biorstwa kontynuowano rozbudowuj\u0105c zak\u0142ad w Polance. Uruchomiono tam dwie nowe wanny do wytopu szk\u0142a i zacz\u0119to wznosi\u0107 hal\u0119 nr 2. W 1960 r. oddano do u\u017cytku w HST \u201ePolanka\u201d hal\u0119 nr 1. Produkowano w niej rury ze szk\u0142a neutralnego, o\u0142owiowego i sodowego. Rok p\u00f3\u017aniej oddano do eksploatacji wann\u0119 nr 6. do produkcji rur kineskopowych. 22 wrze\u015bnia 1959 r. rozpocz\u0119to kolejn\u0105 inwestycj\u0119 \u2013 budow\u0119 huty szk\u0142a gospodarczego \u201eKROSNO-II\u201d. Budowa zaj\u0119\u0142a 7 ha powierzchni obok HST \u201ePolanka\u201d. Nowy zak\u0142ad mia\u0142 produkowa\u0107 poszukiwane na rynkach krajowym i zagranicznych szk\u0142o gospodarcze. \n \n1 wrze\u015bnia 1959 roku zainaugurowa\u0142a dzia\u0142alno\u015b\u0107 przyzak\u0142adowa Zasadnicza Szko\u0142a Szklarska. Jej powstanie by\u0142o odpowiedzi\u0105 na stale rosn\u0105ce zapotrzebowanie na wykwalifikowan\u0105 kadr\u0119 hutnicz\u0105. R\u00f3wnocze\u015bnie uruchomiono tak\u017ce zaoczne Technikum Szklarskie. Pocz\u0105tkowo zaj\u0119cia teoretyczne odbywa\u0142y si\u0119 w budynku Technikum W\u0142\u00f3kienniczego, a szkolenie praktyczne w hucie. W kolejnych latach oddano do u\u017cytku now\u0105 szko\u0142\u0119, internat i warsztaty. W ci\u0105gu 25 lat istnienia szko\u0142\u0119 opu\u015bci\u0142o 1500 absolwent\u00f3w. \n \nW pa\u017adzierniku 1962 r. uruchomiono \u201eKROSNO-II\u201d. Zak\u0142ad mia\u0142 w\u0142asn\u0105 bocznic\u0119 kolejow\u0105, sie\u0107 dr\u00f3g wewn\u0119trznych, ogrodzenie. Pocz\u0105tkowo, podobnie, jak w zak\u0142adzie \u201eKROSNO-I\u201d odbywa\u0142a si\u0119 tam r\u0119czna produkcja szk\u0142a gospodarczego. Przedsi\u0119biorstwo szybko wysun\u0119\u0142o si\u0119 na czo\u0142o w\u015br\u00f3d polskich producent\u00f3w szk\u0142a. Z oficjalnymi wizytami przyje\u017cd\u017cali przedstawiciele najwy\u017cszych w\u0142adz partyjnych i pa\u0144stwowych. \n \n1 kwietnia 1967 r. do kro\u015bnie\u0144skiego przedsi\u0119biorstwa przy\u0142\u0105czono Hut\u0119 Szk\u0142a \u201eJas\u0142o\u201d. Ten, r\u00f3wny wiekiem hucie w Kro\u015bnie zak\u0142ad zajmowa\u0142 si\u0119 produkcj\u0105 szk\u0142a okiennego taflowego oraz butelek. Po wojnie produkcj\u0119 przestawiono na wytwarzanie butelek monopolowych, potem do\u0142\u0105czono szk\u0142o kolorowe do lamp sygnalizacyjnych. Po po\u0142\u0105czeniu z KHS g\u0142\u00f3wn\u0105 dziedzin\u0105 produkcji zosta\u0142y szk\u0142a reflektorowe. Zaj\u0119to si\u0119 r\u00f3wnie\u017c produkcj\u0105 kolorowego szk\u0142a prasowanego stosowanego w witra\u017cownictwie. \n \nW 1970 r. oddano do eksploatacji kolejny zak\u0142ad szk\u0142a gospodarczego \u201eKROSNO-III\u201d. Pierwsz\u0105 kadr\u0119 pracownik\u00f3w stanowi\u0142o 12 zespo\u0142\u00f3w hutniczych. Ju\u017c rok p\u00f3\u017aniej warto\u015b\u0107 produkcji tej cz\u0119\u015bci huty osi\u0105gn\u0119\u0142a kwot\u0119 59 mln z\u0142<\/i> \n \nWkwietniu 1978 r. uruchomiono zakupion\u0105 w japo\u0144skiej firmie ITOH linie automatyczn\u0105 do produkcji szklanek. Automaty do produkcji szk\u0142a gospodarczego, m.in. \u201eOlivotto\u201d, \u201eSloan\u201d, \u201eSORG\u201d i \u201eITOH\u201d zaspokaja\u0142y popyt wewn\u0119trzny i umo\u017cliwi\u0142y eksport produkowanych na nich wyrob\u00f3w. \n \nPomimo stale wzrastaj\u0105cej automatyzacji nie zrezygnowano z produkcji r\u0119cznej. Wytwarzane t\u0105 metod\u0105 szk\u0142a cieszy\u0142y si\u0119 du\u017cym zainteresowaniem, by\u0142y poszukiwanym i cenionym towarem na rynkach \u015bwiatowych. \n \nOficjalna produkcja huty to m.in. komplety szk\u0142a u\u017cytkowego, sto\u0142owego. Ciekawe wzornictwo, czysto\u015b\u0107 i przejrzysto\u015b\u0107 szk\u0142a, motywy dekoracyjne to atuty tych wyrob\u00f3w. Po godzinach pracy hutnicy zajmowali si\u0119 natomiast \u201edzia\u0142alno\u015bci\u0105 artystyczn\u0105\u201d. Wytwarzane w tym czasie ryby czy przyciski do papieru paradoksalnie po latach awansowa\u0142y do symboli zak\u0142adu i epoki. \n \nWiele powsta\u0142ych w Kro\u015bnie wzor\u00f3w wesz\u0142o na trwa\u0142e do historii polskiego designu.\u00a0 Skala produkcji sprawia\u0142a, \u017ce niemal w ka\u017cdym polskim domu mo\u017cna znale\u017a\u0107 szk\u0142o z Krosna \u2013 wyr\u00f3\u017cniaj\u0105ce si\u0119 jako\u015bci\u0105 oraz poziomem artystycznym. W kro\u015bnie\u0144skiej hucie pracowa\u0142o wielu wybitnych projektant\u00f3w. Kilku zdoby\u0142o z czasem mi\u0119dzynarodow\u0105 s\u0142aw\u0119. Niekt\u00f3rzy podj\u0119li artystyczne wyzwania po\u015bwi\u0119caj\u0105c si\u0119 tworzeniu szklanych unikat\u00f3w. W\u015br\u00f3d nich wymieni\u0107 nale\u017cy Wszew\u0142oda Sarneckiego, Jerzego Maraja i Stanis\u0142awa Borowskiego. \n \nHuta realizowa\u0142a tak\u017ce wiele presti\u017cowych zam\u00f3wie\u0144 specjalnych. W Kro\u015bnie przygotowano m.in. specjalny zestaw szk\u0142a dla Polskiego Komitetu Olimpijskiego z okazji Olimpiady w Monachium w 1972 r., oraz zestawy szk\u0142a dla: Kr\u00f3lowej Brytyjskiej El\u017cbiety II, Cesarzowej Japonii, Kr\u00f3la Hiszpanii Juana Carlosa, Prezydenta ZSRR Michai\u0142a Gorbaczowa. Najwi\u0119kszy komplet, z\u0142o\u017cony z 1500 element\u00f3w (72 rodzaje szk\u0142a) powsta\u0142 natomiast dla Szacha Iranu Mohammada Rezy Pahlawiego. \n \nW listopadzie 1971 roku oddano do u\u017cytku Zak\u0142ad W\u0142\u00f3kna Szklanego, zbudowany na licencji angielskiej. W ci\u0105gu paru lat sta\u0142 si\u0119 on wiod\u0105cym producentem jedwabiu, rovingu i mat z w\u0142\u00f3kna szklanego. Zastosowanie tego produktu, a zw\u0142aszcza powsta\u0142ych na jego bazie kompozyt\u00f3w da\u0142o ogromne mo\u017cliwo\u015bci w zakresie produkcji rozmaitych urz\u0105dze\u0144. Samoloty, jachty i \u0142odzie czy obudowy sprz\u0119tu AGD to tylko fragment szerokiego wachlarza zastosowa\u0144. \n \nNa przestrzeni lat wielokrotnie doceniano wk\u0142ad zak\u0142adu w gospodark\u0119 narodow\u0105. Wyr\u00f3\u017cnienia, odznaczenia, sztandary i listy pochwalne otrzymywa\u0142o ca\u0142e przedsi\u0119biorstwo, ale tak\u017ce imiennie jego pracownicy. Pod koniec lat 70. kro\u015bnie\u0144ska huta sta\u0142a si\u0119 najwi\u0119kszym przedsi\u0119biorstwem tej bran\u017cy w Polsce. Jej wyroby znane by\u0142y i cenione na ca\u0142ym \u015bwiecie. Najwi\u0119kszymi ich odbiorcami by\u0142y kraje Europy Zachodniej, USA i Australia. \n \nObok Kro\u015bnie\u0144skich Hut Szk\u0142a zacz\u0119\u0142y tak\u017ce powstawa\u0107 mniejsze huty, zak\u0142ady i pracownie artystyczne. Krosno sta\u0142o si\u0119 najwi\u0119kszym i najs\u0142ynniejszym producentem szk\u0142a w Polsce i jednym z najbardziej znanych na arenie mi\u0119dzynarodowej. \n \nPr\u0119\u017cnie rozwija\u0142a si\u0119 dzia\u0142alno\u015b\u0107 kulturalna. Miejscem koncert\u00f3w i spektakli by\u0142a \u201eSzklana Grota\u201d zbudowana przy pa\u0142acyku. W 1965 r. powsta\u0142 Zak\u0142adowy Dom Kultury, kt\u00f3ry organizowa\u0142 rocznie przesz\u0142o 600 rozmaitych imprez. Bra\u0142o w nich udzia\u0142 niemal 70 tys. os\u00f3b. W latach 50. i 60. powsta\u0142o w hucie wiele inicjatyw kulturalnych. Kapela ludowa \u201eStachy\u201d szybko zyska\u0142a s\u0142aw\u0119 w kraju i poza granicami. Kierownikiem i za\u0142o\u017cycielem zespo\u0142u muzycznego \u201eRyba\u0142ci\u201d by\u0142 Antoni Kopff. Pierwsze kroki na zak\u0142adowej scenie stawia\u0142a znana polska wokalistka jazzowa \u2013 Lora Szafran. Nie uda\u0142o si\u0119 stworzy\u0107 orkiestry symfonicznej, za to powsta\u0142 zesp\u00f3\u0142 mandolinist\u00f3w, \u017ce\u0144ski sekstet wokalny \u201eKryszta\u0142ki\u201d, zesp\u00f3\u0142 akordeonist\u00f3w, dzieci\u0119cy zesp\u00f3\u0142 pie\u015bni i ta\u0144ca \u201ePolanie\u201d, zespo\u0142y muzyczne \u201eVitroband\u201d, \u201eHST-58\u201d i \u201eKu\u017anary\u201d. \n \nPrzez lata huta wydawa\u0142a w\u0142asne czasopismo. \u201eSzklane Zag\u0142\u0119bie\u201d dostarcza\u0142o bie\u017c\u0105cych informacji, by\u0142o narz\u0119dziem propagandy, ale jednocze\u015bnie, po latach, jest nieocenionym \u017ar\u00f3d\u0142em wiedzy o zak\u0142adzie. \n \nDla wielotysi\u0119cznej za\u0142ogi, jaka przez lata przewin\u0119\u0142a si\u0119 przez hut\u0119, organizowano szereg przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 socjalnych od sto\u0142\u00f3wek, przez bibliotek\u0119, zak\u0142adowe dzia\u0142ki rekreacyjne, po o\u015brodki wypoczynkowe, m.in. w Tylawie ko\u0142o Dukli. \n \nOd zarania dziej\u00f3w huty jej pracownicy w\u0142\u0105czali si\u0119 w sportowe zmagania. W za\u0142o\u017conym w 1928 roku pierwszym kro\u015bnie\u0144skim klubie \u201eKro\u015bnianka\u201d nie brakowa\u0142o hutnik\u00f3w. W 1945 r. utworzono Robotniczy Klub Sportowy \u201eHuta\u201d, w latach 70. Huta obj\u0119\u0142a patronat nad Klubem Sportowym \u201eKarpaty\u201d. Wielu zawodnik\u00f3w \u201eKarpat\u201d by\u0142o czynnymi lub by\u0142ymi pracownikami zak\u0142adu.<\/i> \n

Czasy wsp\u00f3\u0142czesne<\/a><\/h2> \nZmiany ustrojowe prze\u0142omu lat 80. i 90. sprawi\u0142y, \u017ce radykalnej zmianie uleg\u0142a r\u00f3wnie\u017c sytuacja huty. Decyzj\u0105 ministra przekszta\u0142ce\u0144 w\u0142asno\u015bciowych akcje zak\u0142adu ju\u017c w 1991 roku trafi\u0142y na parkiet warszawskiej Gie\u0142dy Papier\u00f3w Warto\u015bciowych. Tym samym huta znalaz\u0142a si\u0119 w gronie 5 pierwszych prywatyzowanych sp\u00f3\u0142ek rynku krajowego. W 2001 r. powsta\u0142a Grupa Kapita\u0142owa Krosno w sk\u0142ad, kt\u00f3rej wesz\u0142y Kro\u015bnie\u0144skie Huty Szk\u0142a \u201cKROSNO\u201d S.A., Huta Szk\u0142a w Ja\u015ble Sp. z o.o. oraz Huta Szk\u0142a Gospodarczego \u201cBlowex -Tarn\u00f3w\u201d S.A. Dwa lata p\u00f3\u017aniej huta zosta\u0142a wyr\u00f3\u017cniona Nagrod\u0105 Gospodarcz\u0105 Prezydenta RP \u201eza szczeg\u00f3lny wk\u0142ad w budowanie presti\u017cu polskiej gospodarki w krajach Unii Europejskiej\u201d. \n \nW 2006 roku, po 83 latach funkcjonowania definitywnie zaprzestano produkcji w HSG I przy ul. Grodzkiej. Wygaszono piece, do g\u0142\u00f3wnej siedziby przy ul. Tysi\u0105clecia przewieziono urz\u0105dzenia, magazyny i biura. Historyczne centrum kro\u015bnie\u0144skiego hutnictwa wystawiono na sprzeda\u017c. \n \nW marcu 2009 r. S\u0105d Rejonowy w Kro\u015bnie og\u0142osi\u0142 upad\u0142o\u015b\u0107 Kro\u015bnie\u0144skich Hut Szk\u0142a \u201eKROSNO\u201d S.A. Syndyk kontynuowa\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 produkcyjn\u0105, przygotowuj\u0105c maj\u0105tek do sprzeda\u017cy. \n \nW 2016 roku Kro\u015bnie\u0144skie Huty szk\u0142a kupi\u0142a sp\u00f3\u0142ka Krosno Glass po\u0142udniowoafryka\u0144skiego funduszu inwestycyjnego Coast2Coast. \n \nW 2019 roku w\u0142a\u015bcicielem Krosno Glass zosta\u0142 dotychczasowy prezes zak\u0142adu, Pawe\u0142 Szyma\u0144ski. \n \nW pierwszych latach XXI wieku, dzi\u0119ki zaanga\u017cowaniu w\u0142adz samorz\u0105dowych z prezydentem na czele uda\u0142o si\u0119 wcieli\u0107 w \u017cycie projekt utworzenia w Kro\u015bnie miejsca po\u015bwi\u0119conego historii sztuki szklarskiej. Wyb\u00f3r pad\u0142 na kro\u015bnie\u0144sk\u0105 star\u00f3wk\u0119 i budynek BWA. Przedsi\u0119wzi\u0119cie zacz\u0119to realizowa\u0107 w 2010 roku korzystaj\u0105c ze wsparcia funduszy europejskich. Budowa siedziby Centrum Dziedzictwa Szk\u0142a, jego wyposa\u017cenie, m.in. w piec hutniczy, trwa\u0142a do po\u0142owy 2012 r. \n \n2 czerwca 2012 roku Krosno oficjalnie sta\u0142o si\u0119 Miastem Szk\u0142a. Otwarto drzwi CDS \u2013 prezentuj\u0105c wyj\u0105tkowe walory szklarskiego rzemios\u0142a. Tysi\u0105ce odwiedzaj\u0105cych plac\u00f3wk\u0119 go\u015bci uczestniczy w warsztatach tematycznych, obserwuje produkcj\u0119, wydmuchuje szklane ba\u0144ki, podziwia urod\u0119 szklanych dzie\u0142. \n \nDzisiaj Krosno Miasto Szk\u0142a to tak\u017ce nazwa koszykarskiego klubu z Krosna (pe\u0142na nazwa: Kro\u015bnie\u0144ski Klub Koszyk\u00f3wki MOSiR Krosno). \n \nObecnie, opr\u00f3cz huty nosz\u0105cej nazw\u0119 KROSNO GLASS S.A. ., w mie\u015bcie i regionie funkcjonuje kilkana\u015bcie hut, zak\u0142ad\u00f3w i pracowni artystycznych. Szklane wyroby z Krosna cenione s\u0105 za wspania\u0142\u0105 jako\u015b\u0107 i najwy\u017cszej klasy wzornictwo. Wielokrotnie nagradzane, ma\u0142e dzie\u0142a sztuki powstaj\u0105ce w Kro\u015bnie, obecne s\u0105 w niemal ka\u017cdym polskim i w milionach dom\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie.”<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

\u00a0<\/p>\n\n

\u00a0<\/p>\n\n

<\/h2>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/h2>\n\n

\u00a0<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

\u00a0<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

\u00a0<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

\u00a0<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/h2>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

<\/p>\n\n

\u00a0<\/p>\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Historia huty szk\u0142a w Kro\u015bnie ma ju\u017c prawie 100 lat! „Historia Krosna Miasta Szk\u0142a ma sw\u00f3j pocz\u0105tek si\u0119 w 1923 roku, gdy w granicach owego miasta rozpocz\u0119to dzia\u0142alno\u015b\u0107 huty szk\u0142a. Oficjalnie nazw\u0119 t\u0119 nadano miastu 2 czerwca 2012 roku wraz z otwarciem w nim Centrum Dziedzictwa Szk\u0142a. Prezydentowi Krosna podarowano symboliczne, szklane klucze do […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":527,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/glassheritagecentre.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2376"}],"collection":[{"href":"https:\/\/glassheritagecentre.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/glassheritagecentre.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/glassheritagecentre.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/glassheritagecentre.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2376"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/glassheritagecentre.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2376\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/glassheritagecentre.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/527"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/glassheritagecentre.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2376"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/glassheritagecentre.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2376"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/glassheritagecentre.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2376"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}